Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο εισάγει εκτεταμένες παρεμβάσεις για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους, την εποπτεία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) και τη φορολόγηση των κρυπτοστοιχείων. Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει συνολικά 16 παρεμβάσεις που αφορούν το ιδιωτικό χρέος, κατανεμημένες ισόποσα μεταξύ της προστασίας των οφειλετών και της διαφάνειας στη λειτουργία των servicers.
Αλλαγές στο πλαίσιο ρύθμισης οφειλών
Η κεντρική αλλαγή στο νέο πλαίσιο αφορά την καθιέρωση μιας τυποποιημένης διαδικασίας διμερούς ρύθμισης, η οποία αντικαθιστά τον Κώδικα Δεοντολογίας. Βάσει των νέων προβλέψεων, ο πιστωτής υποχρεούται να απαντήσει εντός τριών μηνών σε αίτημα ρύθμισης, ενώ η συνολική διαδικασία πρέπει να ολοκληρώνεται το αργότερο σε έξι μήνες. Επιπλέον, τρεις μήνες πριν από τη διενέργεια πλειστηριασμού, ο πιστωτής οφείλει να υποβάλει τεκμηριωμένη πρόταση ρύθμισης, λαμβάνοντας υπόψη την ικανότητα αποπληρωμής, τα εισοδήματα και την περιουσιακή κατάσταση του οφειλέτη. Οι προτάσεις πρέπει να είναι γραπτές, ενώ σε περίπτωση απόρριψης απαιτείται αιτιολόγηση.
Σημαντική παρέμβαση αποτελεί ο περιορισμός της προκαταβολής για απευθείας διμερή ρύθμιση στο 15%, καθώς έως σήμερα το ποσοστό αυτό αποτελούσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης και συχνά υπερέβαινε το 30% ή και το 50% της οφειλής. Παράλληλα, θεσπίζεται ισχυρότερη προστασία για τους συνεπείς οφειλέτες: όσο μια ρύθμιση είναι ενεργή, απαγορεύεται η καταγγελία της, η έκδοση ή εκτέλεση διαταγής πληρωμής, καθώς και η κατάσχεση ή ο πλειστηριασμός. Σε περίπτωση παραβίασης αυτών των κανόνων, προβλέπεται η ακυρότητα της πράξης, πίστωση του οφειλέτη με ποσό ίσο με πέντε μηνιαίες δόσεις, παράταση της ρύθμισης κατά πέντε μήνες χωρίς επιβάρυνση, καθώς και διοικητικό πρόστιμο από 50.000 έως 500.000 ευρώ.
Οι οφειλέτες αποκτούν επίσης το δικαίωμα δωρεάν ενημέρωσης για την πλήρη εικόνα της οφειλής τους, συμπεριλαμβανομένων των συμβάσεων, του ιστορικού πληρωμών και των επιτοκίων, εντός 45 ημερών. Σε περίπτωση υπέρβασης της προθεσμίας, αναστέλλεται η τοκοφορία. Τέλος, διευρύνεται η προστασία για ΑμεΑ, συμπεριλαμβάνοντας γονείς ή νόμιμους φροντιστές εξαρτώμενων τέκνων με πιστοποιημένη αναπηρία τουλάχιστον 67%.
Εποπτεία και λογοδοσία των servicers
Το νομοσχέδιο ενισχύει τον έλεγχο στις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, επιβάλλοντας την ετήσια δημοσιοποίηση στοιχείων για την εταιρική τους διακυβέρνηση, τα χαρτοφυλάκια που διαχειρίζονται και τον τρόπο χειρισμού παραπόνων. Οι servicers θα υποβάλλουν ετησίως στην Τράπεζα της Ελλάδος στρατηγικό σχέδιο διαχείρισης απαιτήσεων, ενώ για τιτλοποιήσεις με εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου καθιερώνεται ετήσιος ανεξάρτητος διαχειριστικός έλεγχος. Παράλληλα, ενισχύεται το πλαίσιο κυρώσεων της Τράπεζας της Ελλάδος, με υποχρεωτική δημοσιοποίησή τους.
Φορολογικό πλαίσιο για τα κρυπτοστοιχεία
Το νομοσχέδιο εισάγει ρυθμίσεις για τη φορολόγηση των κρυπτοστοιχείων, προβλέποντας συντελεστή 10% επί της υπεραξίας που προκύπτει από τη μεταβίβασή τους. Η υπεραξία υπολογίζεται ως η διαφορά μεταξύ τιμής κτήσης και τιμής μεταβίβασης, ενώ ποσά έως 500 ευρώ ανά φορολογικό έτος απαλλάσσονται από τον φόρο. Η ανταλλαγή κρυπτοστοιχείων μεταξύ τους δεν δημιουργεί φορολογητέα υπεραξία.
Οι αποδόσεις από δραστηριότητες όπως ο δανεισμός, η παροχή ρευστότητας και η δέσμευση κρυπτοστοιχείων σε μηχανισμούς επικύρωσης συναλλαγών (staking) θα φορολογούνται ως τόκοι με συντελεστή 10%. Επιπλέον, η αγορά κρυπτοστοιχείων εντάσσεται στις δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων για τον προσδιορισμό τεκμηρίων, ενώ για τον φόρο κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών, τα κρυπτοστοιχεία χαρακτηρίζονται ως ασώματη κινητή περιουσία κείμενη στην αλλοδαπή.
