Την έντονη αντίθεση της Ελλάδας στο τουρκολιβυκό μνημόνιο εξέφρασε ο πρωθυπουργός από το βήμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Κατά την τοποθέτησή του στο κορυφαίο διεθνές όργανο, ο κ. Μητσοτάκης χαρακτήρισε τη συμφωνία παράνομη και αυθαίρετη, υπογραμμίζοντας ότι έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τα γεωγραφικά δεδομένα της περιοχής.
Η τοποθέτηση του πρωθυπουργού στο Συμβούλιο Ασφαλείας
Στην ομιλία του, ο πρωθυπουργός εστίασε στις νομικές και γεωγραφικές προεκτάσεις του μνημονίου, το οποίο έχει προκαλέσει σειρά αντιδράσεων από ελληνικής πλευράς. Χρησιμοποιώντας αυστηρή γλώσσα, ο κ. Μητσοτάκης επεσήμανε ότι η προσπάθεια αλλαγής των υφιστάμενων δεδομένων μέσω τέτοιων διμερών συμφωνιών στερείται νομιμοποίησης. Κατά την ανάλυσή του, η γεωγραφία αποτελεί σταθερό παράγοντα που δεν μπορεί να παρακαμφθεί ή να επαναπροσδιοριστεί από πολιτικές αποφάσεις που δεν λαμβάνουν υπόψη το διεθνές δίκαιο.
Ο πρωθυπουργός τόνισε ενώπιον των μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας ότι η Ελλάδα παραμένει προσηλωμένη στην προάσπιση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων, απορρίπτοντας κάθε ενέργεια που επιχειρεί να δημιουργήσει τετελεσμένα στην Ανατολική Μεσόγειο. Η αναφορά του στη «γεωγραφία που δεν μπορεί να ξαναγραφτεί» αποτέλεσε το κεντρικό σημείο της επιχειρηματολογίας του, αποδομώντας τη βάση πάνω στην οποία στηρίζεται το τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Οι γεωπολιτικές προεκτάσεις της συμφωνίας
Η παρέμβαση του πρωθυπουργού στο Συμβούλιο Ασφαλείας εντάσσεται στο πλαίσιο της ευρύτερης διπλωματικής προσπάθειας της χώρας να αναδείξει τη διεθνή παρανομία του εν λόγω μνημονίου. Η ελληνική κυβέρνηση υποστηρίζει σταθερά ότι η συμφωνία μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης αγνοεί βασικές αρχές του Δικαίου της Θάλασσας, επηρεάζοντας άμεσα τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στην περιοχή.
Επιπλέον, η τοποθέτηση αυτή ενισχύει τη θέση της Αθήνας ότι τέτοιου είδους συμφωνίες δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα, καθώς δεν λαμβάνουν υπόψη τις νόμιμες θαλάσσιες ζώνες των νησιών και τη γεωγραφική πραγματικότητα. Η επιλογή του βήματος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για την τοποθέτηση αυτή υπογραμμίζει τη βαρύτητα που αποδίδει η ελληνική πλευρά στην ανάγκη διεθνούς ανάδειξης του ζητήματος.
Ο πρωθυπουργός, μέσα από την τοποθέτησή του, κατέστησε σαφές ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να θέτει το ζήτημα σε όλα τα διεθνή φόρα, επιδιώκοντας την απομόνωση των αυθαίρετων ενεργειών που υπονομεύουν την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου. Η στάση αυτή παραμένει συνεπής με την πάγια ελληνική εξωτερική πολιτική, η οποία βασίζεται στον σεβασμό του διεθνούς δικαίου και στη διατήρηση της ειρήνης μέσω των κανόνων που διέπουν τις διακρατικές σχέσεις.
Η ανάλυση του κ. Μητσοτάκη για το τουρκολιβυκό μνημόνιο αναδεικνύει τη σημασία της γεωγραφίας ως αντικειμενικού κριτηρίου για τον καθορισμό των θαλασσίων ζωνών, απορρίπτοντας κάθε απόπειρα εργαλειοποίησης των διεθνών σχέσεων για την εξυπηρέτηση μονομερών διεκδικήσεων. Με την παρέμβασή του αυτή, ο πρωθυπουργός επισφράγισε τη θέση της ελληνικής διπλωματίας ότι η νομιμότητα δεν μπορεί να υποκατασταθεί από αυθαίρετες συμφωνίες που αντιτίθενται στη γεωγραφική πραγματικότητα.