Σε τροχιά αναθεώρησης των στόχων για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) στα νέα αυτοκίνητα και ελαφρά επαγγελματικά οχήματα κινείται το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η Επιτροπή Περιβάλλοντος ενέκρινε πρόταση που ανοίγει τον δρόμο για τη συνέχιση της κυκλοφορίας οχημάτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης και μετά το 2035, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, στοχεύοντας παράλληλα στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής αυτοκινητοβιομηχανίας.
Αναθεώρηση στόχων για επιβατικά και επαγγελματικά οχήματα
Η πρόταση, η οποία συγκέντρωσε 48 ψήφους υπέρ, 30 κατά και δύο αποχές, προβλέπει τη μείωση του στόχου περιορισμού των εκπομπών CO₂ για τα επιβατικά αυτοκίνητα το 2035 στο 87,5%, αντί για το 100% που ίσχυε βάσει των προηγούμενων σχεδιασμών, σε σχέση με τα επίπεδα αναφοράς του 2021. Προκειμένου να επιτευχθεί ο συνολικός στόχος του 95%, οι κατασκευαστές θα υποχρεούνται να αντισταθμίζουν επιπλέον εκπομπές που αντιστοιχούν σε έως 7,5% του επιπέδου αναφοράς του 2021, αξιοποιώντας πιστώσεις από τη χρήση χάλυβα χαμηλών εκπομπών άνθρακα που παράγεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Αντίστοιχες προσαρμογές προτείνονται και για τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα (βαν). Για το 2030, ο στόχος μείωσης των εκπομπών ορίζεται στο 35%, έναντι του 40% που είχε προτείνει η Κομισιόν και του 50% που προβλέπουν οι ισχύοντες κανόνες. Για το 2035, ο στόχος περιορίζεται από το 100% στο 80%, με δυνατότητα αξιοποίησης πιστώσεων από χάλυβα χαμηλών εκπομπών άνθρακα έως το όριο του 7,5%. Επιπλέον, έως το τέλος του 2034, οι συγκεκριμένες πιστώσεις θα μπορούν να συνυπολογίζονται σε ποσοστό έως 3% για την επίτευξη των επιμέρους στόχων των κατασκευαστών.
Κίνητρα για ηλεκτρικά οχήματα και εναλλακτικά καύσιμα
Το πλαίσιο περιλαμβάνει αναθεώρηση του ορισμού των οχημάτων μηδενικών εκπομπών, εντάσσοντας σε αυτά και οχήματα που χρησιμοποιούν αποκλειστικά επιλέξιμα ανανεώσιμα καύσιμα και καύσιμα χαμηλών εκπομπών άνθρακα, εφόσον πληρούνται συγκεκριμένα κριτήρια. Παράλληλα, θεσπίζεται σύστημα πρόσθετων πιστώσεων («super credits») για ηλεκτρικά οχήματα ευρωπαϊκής παραγωγής:
- Μικρά ηλεκτρικά αυτοκίνητα (έως 4,2 μέτρα): Υπολογίζονται ως 1,4 οχήματα για τον υπολογισμό των μέσων ειδικών εκπομπών CO₂.
- Ηλεκτρικά οχήματα υψηλής ενεργειακής απόδοσης: Προβλέπεται συντελεστής 1,2, ο οποίος αυξάνεται σε 1,3 εφόσον τα οχήματα διατίθενται μέσω προγράμματος κοινωνικής μίσθωσης.
- Κοινωνική μίσθωση: Για τα μικρά ηλεκτρικά αυτοκίνητα που εντάσσονται σε τέτοια προγράμματα, ο συντελεστής αυξάνεται στο 1,5.
- Ηλεκτρικά βαν: Ο συντελεστής διαμορφώνεται στο 1,2 έως το τέλος του 2034 και στο 1,4 από το 2035 και μετά.
Επόμενα βήματα
Ο εισηγητής της πρότασης, Massimiliano Salini, υποστήριξε ότι η συμφωνία προσφέρει τεχνολογική ευελιξία, αποφεύγοντας την επιβολή μιας αποκλειστικής τεχνολογικής λύσης. Η διαδικασία αναθεώρησης των κανόνων για τις εκπομπές CO₂ ξεκίνησε από την Κομισιόν τον Δεκέμβριο του 2025, έπειτα από διάλογο με την αυτοκινητοβιομηχανία. Η εντολή διαπραγμάτευσης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αναμένεται να τεθεί σε ψηφοφορία στην Ολομέλεια τον Δεκέμβριο του 2026, προκειμένου να ακολουθήσουν οι διαπραγματεύσεις με τα κράτη-μέλη για την οριστικοποίηση των κανόνων.
