Περισσότεροι από 100 διαδηλωτές εισέβαλαν την Παρασκευή 6 Νοεμβρίου στο εργοτάξιο ενός υπό κατασκευή κέντρου δεδομένων (data center) για τη Microsoft στην περιοχή Sloterdijk του Άμστερνταμ. Η ενέργεια αυτή αποτέλεσε μέρος μιας σειράς συντονισμένων κινητοποιήσεων σε 16 χώρες, μέσω των οποίων περιβαλλοντικές οργανώσεις και ομάδες υπεράσπισης ψηφιακών δικαιωμάτων ζητούν την προσωρινή αναστολή της κατασκευής μεγάλων υποδομών που υποστηρίζουν την τεχνητή νοημοσύνη.
Παρέμβαση στο εργοτάξιο και αντιδράσεις
Οι διαδηλωτές παραβίασαν την περίφραξη του εργοταξίου, ανέβηκαν σε γερανούς και ανάρτησαν πανό κατά της κατασκευής του συγκροτήματος, ενώ σύμφωνα με ολλανδικά μέσα ενημέρωσης, η αστυνομία επενέβη στο σημείο προχωρώντας σε συλλήψεις. Το έργο αναπτύσσεται από την εταιρεία Pure Data Centres, η οποία υποστηρίζεται από την Oaktree (μέλος της Brookfield), με το ύψος της επένδυσης να υπερβαίνει το 1 δισ. δολάρια. Από την πλευρά της, η Pure Data Centres δήλωσε πρόθυμη για διάλογο με τους τοπικούς φορείς, καλώντας παράλληλα τους διαδηλωτές να αποχωρήσουν. Η Microsoft αναγνώρισε το δικαίωμα στην ειρηνική διαμαρτυρία, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι δεν αποδέχεται παράνομες ενέργειες.
Το αίτημα για «πάγωμα» των υποδομών
Οι κινητοποιήσεις, που πραγματοποιούνται στις 6 και 7 Νοεμβρίου, συντονίζονται από τη συμμαχία Stop Dirty Data Centres. Το αίτημα των οργανώσεων είναι το προσωρινό «πάγωμα» των νέων μεγάλων εγκαταστάσεων μέχρι να θεσπιστούν αυστηρότεροι κανόνες λειτουργίας. Αντίστοιχες δράσεις έχουν προγραμματιστεί στο Δουβλίνο, στη Βαρσοβία έξω από το Κοινοβούλιο της Πολωνίας, καθώς και στη Δανία.
Οι ακτιβιστές υποστηρίζουν ότι η επέκταση των κέντρων δεδομένων επιβαρύνει τα ηλεκτρικά δίκτυα και τους υδάτινους πόρους, ενώ εντείνει τον ανταγωνισμό για γη σε περιοχές που αντιμετωπίζουν ήδη ενεργειακές και στεγαστικές πιέσεις. Παράλληλα, εκφράζουν ανησυχίες για την επίτευξη των κλιματικών στόχων και τη συγκέντρωση τεχνολογικής ισχύος σε λίγες μεγάλες επιχειρήσεις. Από την άλλη πλευρά, οι τεχνολογικές εταιρείες υποστηρίζουν ότι τα κέντρα δεδομένων αποτελούν αναγκαία υποδομή για την ανάπτυξη των υπηρεσιών υπολογιστικού νέφους και της τεχνητής νοημοσύνης.
Η στάση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και το ευρύτερο πλαίσιο
Την ανάγκη επέκτασης των ευρωπαϊκών υποδομών τεχνητής νοημοσύνης χωρίς την επιβάρυνση των πολιτών τόνισε η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Henna Virkkunen. Η ίδια υπογράμμισε πως οι πολίτες πρέπει να διασφαλιστούν απέναντι σε ενδεχόμενες αυξήσεις στους λογαριασμούς ρεύματος, διακοπές ηλεκτροδότησης ή περιβαλλοντική υποβάθμιση λόγω των εγκαταστάσεων.
Το ζήτημα των κέντρων δεδομένων απασχολεί ήδη διάφορες ευρωπαϊκές χώρες:
- Στη Φινλανδία, έργο της Google βρίσκεται υπό ποινική έρευνα για εκκαθαρίσεις εκτάσεων.
- Η Ιταλία και η Πορτογαλία έχουν προχωρήσει σε αυστηροποίηση των περιβαλλοντικών απαιτήσεων.
- Η Microsoft έχει αποσυρθεί από σχέδιο κατασκευής στο Ηνωμένο Βασίλειο λόγω καθυστερήσεων στις υποδομές.
Στην Ολλανδία, υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 200 κέντρα δεδομένων, είτε σε λειτουργία, είτε υπό κατασκευή, είτε σε στάδιο σχεδιασμού.
