Η γήρανση του εκπαιδευτικού προσωπικού εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για τα σχολεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2024, τέσσερις στους δέκα εκπαιδευτικούς πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης είναι ηλικίας 50 ετών και άνω, ενώ το ποσοστό των εκπαιδευτικών κάτω των 30 ετών περιορίζεται μόλις στο 8%.
Τα μεγέθη του εκπαιδευτικού προσωπικού στην ΕΕ
Το 2024, στα σχολεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης απασχολούνταν συνολικά 5,30 εκατομμύρια εκπαιδευτικοί, αριθμός αυξημένος κατά 36.500 σε σχέση με το 2023. Η σύνθεση του προσωπικού με βάση το φύλο παραμένει σταθερή, με τις γυναίκες να αποτελούν το 72,9% του συνόλου και τους άνδρες το 27,1%.
Η ηλικιακή κατανομή του προσωπικού διαμορφώνεται ως εξής:
- Εκπαιδευτικοί 50 ετών και άνω: 40,4%
- Εκπαιδευτικοί 35-39 ετών: 11,6%
- Εκπαιδευτικοί 30-34 ετών: 9,5%
- Εκπαιδευτικοί κάτω των 30 ετών: 8%
Στις περισσότερες ηλικιακές κατηγορίες, η αναλογία των ανδρών κυμαίνεται μεταξύ 26% και 30%. Μία διαφοροποίηση παρατηρείται στους εκπαιδευτικούς ηλικίας 65 ετών και άνω, όπου το ποσοστό των ανδρών αυξάνεται στο 35,6%, γεγονός που αποδίδεται από τα στοιχεία στις διαφορές που υφίστανται στα ηλικιακά όρια συνταξιοδότησης.
Γεωγραφικές διαφοροποιήσεις στην ηλικιακή σύνθεση
Τα κράτη-μέλη παρουσιάζουν σημαντικές αποκλίσεις όσον αφορά τη γήρανση του εκπαιδευτικού δυναμικού. Τα υψηλότερα ποσοστά εκπαιδευτικών άνω των 50 ετών καταγράφονται στη Λιθουανία (58,4%), την Πορτογαλία (55,6%), την Ιταλία (54,3%), τη Λετονία (54%) και την Εσθονία (50,6%). Στον αντίποδα, χαμηλότερα ποσοστά ηλικιωμένων εκπαιδευτικών εμφανίζουν η Ιρλανδία (20,8%), η Μάλτα (20,9%) και το Λουξεμβούργο (22%).
Αντίστοιχα, στο Λουξεμβούργο παρατηρείται το μεγαλύτερο ποσοστό εκπαιδευτικών κάτω των 30 ετών, το οποίο φτάνει το 15,3%. Ακολουθούν η Δανία (15,2%), το Βέλγιο (14,9%) και η Αυστρία (14,6%). Τα χαμηλότερα ποσοστά προσέλκυσης νέων εκπαιδευτικών εντοπίζονται στην Κύπρο (3,1%), την Πορτογαλία (3,3%) και την Πολωνία (4%).
Η εικόνα αυτή καταδεικνύει την ανάγκη για ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού στα ευρωπαϊκά σχολεία, καθώς ο ρυθμός εισόδου των νεότερων εκπαιδευτικών δεν επαρκεί για να αντισταθμίσει τη σταδιακή γήρανση του κλάδου.