Ένα νέο πλαίσιο 16 παρεμβάσεων τίθεται σε εφαρμογή για τη ρύθμιση του ιδιωτικού χρέους και τη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers). Οι αλλαγές αυτές περιλαμβάνουν οκτώ μέτρα που ενισχύουν την προστασία των οφειλετών και οκτώ που αυστηροποιούν το πλαίσιο διαφάνειας, εποπτείας και λογοδοσίας για τους servicers, εισάγοντας για πρώτη φορά συγκεκριμένες προθεσμίες και σαφή όρια.
Νέες διαδικασίες για τη ρύθμιση οφειλών
Καθιερώνεται μια νέα, τυποποιημένη διαδικασία διμερούς ρύθμισης, η οποία αντικαθιστά τον Κώδικα Δεοντολογίας. Στο εξής, ο πιστωτής υποχρεούται να απαντά στην αίτηση του οφειλέτη εντός τριών μηνών, ενώ η όλη διαδικασία πρέπει να έχει ολοκληρωθεί το αργότερο σε έξι μήνες. Στο πλαίσιο αυτό, ο πιστωτής οφείλει να καταθέσει πρόταση βιώσιμης ρύθμισης ή να αιτιολογήσει εγγράφως την απόρριψή της. Επιπλέον, εισάγεται ανώτατο όριο 15% στην προκαταβολή που μπορεί να ζητηθεί για μια διμερή ρύθμιση, περιορίζοντας πρακτικές όπου οι απαιτήσεις έφταναν έως και το 50% της οφειλής.
Παράλληλα, ενισχύεται η υποχρέωση των πιστωτών να υποβάλλουν πρόταση ρύθμισης τουλάχιστον τρεις μήνες πριν από τη διενέργεια πλειστηριασμού. Η πρόταση αυτή πρέπει να είναι κατάλληλη, βιώσιμη και τεκμηριωμένη, λαμβάνοντας υπόψη την πραγματική οικονομική κατάσταση του οφειλέτη. Σε περίπτωση που υπάρχουν δύο εφικτές εναλλακτικές λύσεις, ο πιστωτής οφείλει να τις παρουσιάζει και τις δύο στον οφειλέτη, παρέχοντας δυνατότητα επιλογής.
Προστασία συνεπών οφειλετών
Το νέο πλαίσιο παρέχει αυξημένη προστασία στους οφειλέτες που τηρούν ενεργή ρύθμιση. Κατά τη διάρκεια της ρύθμισης, δεν μπορούν να ληφθούν μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης, όπως κατάσχεση ή συνέχιση πλειστηριασμού. Σε περίπτωση παραβίασης αυτών των όρων από την πλευρά των πιστωτών, προβλέπονται κυρώσεις που περιλαμβάνουν πρόστιμα από 50.000 έως 500.000 ευρώ, ενώ η ρύθμιση παρατείνεται κατά πέντε μήνες χωρίς επιβάρυνση, με την πίστωση πέντε μηνιαίων δόσεων στον οφειλέτη.
Επιπλέον, ο οφειλέτης αποκτά δικαίωμα σε πλήρη ενημέρωση για την εικόνα του χρέους του. Εάν τα σχετικά στοιχεία δεν παρασχεθούν εντός 45 ημερών από το αίτημά του, αναστέλλεται η τοκοφορία. Παράλληλα, ξεκαθαρίζεται ότι για ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τράπεζες και servicers εφαρμόζονται τα ανώτατα όρια που προβλέπονται από τους νόμους του 2000 και 2004, θέτοντας φραγμό στη διόγκωση της οφειλής.
Εποπτεία και διαφάνεια για τους servicers
Οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων τίθενται σε καθεστώς αυστηρότερου ελέγχου. Μεταξύ των νέων υποχρεώσεων περιλαμβάνονται:
- Η αυξημένη δημοσιοποίηση στοιχείων σχετικά με τη λειτουργία και τα αποτελέσματά τους.
- Η υποβολή ετήσιων στρατηγικών σχεδίων προς την Τράπεζα της Ελλάδος.
- Η διενέργεια ανεξάρτητων ελέγχων για τιτλοποιήσεις που φέρουν την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.
- Η ενίσχυση και η δημοσιοποίηση των επιβαλλόμενων κυρώσεων.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι αλλαγές αυτές δεν περιορίζουν το δικαίωμα προσφυγής στη Δικαιοσύνη, αλλά στοχεύουν στη διεύρυνση των δυνατοτήτων ρύθμισης του ιδιωτικού χρέους και στην ενίσχυση της διαφάνειας στις συναλλαγές μεταξύ πιστωτών και δανειοληπτών.