Ένα νέο θεσμικό πλαίσιο για τον περιορισμό της «αλγοριθμικής διαχείρισης» των εργαζομένων στις ψηφιακές πλατφόρμες επεξεργάζεται το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης. Η πρωτοβουλία αποτελεί μέρος της διαδικασίας ενσωμάτωσης της ευρωπαϊκής Οδηγίας 2024/2831 στην ελληνική νομοθεσία, με στόχο την καθιέρωση κανόνων διαφάνειας και την ενίσχυση της ανθρώπινης εποπτείας στη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν το εργατικό δυναμικό.
Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, παρέλαβε το πόρισμα της αρμόδιας νομοπαρασκευαστικής επιτροπής από τον πρόεδρο της Επιτροπής και Αναπληρωτή Καθηγητή Εργατικού Δικαίου της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Ιωάννη Σκανδάλη, παρουσία του Γενικού Γραμματέα Εργασιακών Σχέσεων, Νίκου Μηλαπίδη. Το πόρισμα έχει ήδη διαβιβαστεί στους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους, οι οποίοι κλήθηκαν σε συνάντηση για την ανταλλαγή απόψεων, προτού ξεκινήσει η τελική διαμόρφωση του σχετικού νομοσχεδίου.
Αυστηροί περιορισμοί στην επεξεργασία δεδομένων
Το προωθούμενο νομοθετικό πλαίσιο θέτει αυστηρά όρια στη συλλογή και επεξεργασία προσωπικών δεδομένων από αυτοματοποιημένα συστήματα. Συγκεκριμένα, απαγορεύεται η επεξεργασία ευαίσθητων στοιχείων που αφορούν τη συναισθηματική ή ψυχολογική κατάσταση του εργαζομένου, ιδιωτικές συνομιλίες, βιομετρικά δεδομένα, καθώς και δεδομένα υγείας. Παράλληλα, προβλέπονται εκτιμήσεις αντικτύπου και μέτρα για την προστασία της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων από τις επιπτώσεις της αυτοματοποιημένης διαχείρισης.
Ανθρώπινη εποπτεία στις κρίσιμες αποφάσεις
Κεντρικός πυλώνας της ρύθμισης είναι η διασφάλιση ότι κρίσιμες εργασιακές αποφάσεις δεν θα λαμβάνονται αποκλειστικά από αλγορίθμους ή συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης. Το σχέδιο νόμου προβλέπει ότι οι εργαζόμενοι θα έχουν δικαίωμα επεξήγησης και επανεξέτασης οποιασδήποτε απόφασης έχει ληφθεί ή υποστηριχθεί από αυτοματοποιημένο μηχανισμό. Με τον τρόπο αυτό, επιδιώκεται η αντιμετώπιση του φαινομένου όπου οι εργαζόμενοι επηρεάζονται από αλγοριθμικές αξιολογήσεις χωρίς να γνωρίζουν τα κριτήρια ή τα δεδομένα που οδήγησαν στο συγκεκριμένο αποτέλεσμα.
Διαβούλευση και ενημέρωση
Πριν από την εισαγωγή οποιουδήποτε αλγοριθμικού συστήματος στον χώρο εργασίας, το νέο πλαίσιο καθιστά υποχρεωτική την ενημέρωση και τη διαβούλευση με τους εκπροσώπους των εργαζομένων. Οι εργαζόμενοι θα πρέπει να είναι ενήμεροι για τον τρόπο λειτουργίας των συστημάτων και τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγησή τους. Η Νίκη Κεραμέως τόνισε ότι η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπεί στη βελτίωση των εργασιακών συνθηκών και τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου για τους απασχολούμενους στις ψηφιακές πλατφόρμες, ενισχύοντας τη διαφάνεια και τη λογοδοσία στην αλγοριθμική διαχείριση.
