Η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης και των αυτοματοποιημένων συστημάτων έχει ενσωματωθεί στη λειτουργία των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, ωστόσο η πλήρης εμπιστοσύνη της διοίκησης προς τις τεχνολογίες αυτές παραμένει περιορισμένη, ιδιαίτερα σε κρίσιμες αποφάσεις που αφορούν το ανθρώπινο δυναμικό. Σύμφωνα με έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, που πραγματοποιήθηκε σε 12.826 ιδιωτικές επιχειρήσεις στα 27 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το 42% των επιχειρήσεων χρησιμοποιεί ήδη εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης ή αυτοματισμούς, αλλά μόλις το 3% δηλώνει ότι τα εμπιστεύεται απόλυτα για τη λήψη αποφάσεων που αφορούν τους εργαζομένους.
Τα επίπεδα υιοθέτησης και χρήσης
Η έρευνα, η οποία διεξήχθη την περίοδο από τις 20 Μαρτίου έως τις 13 Απριλίου 2026 και αφορά επιχειρήσεις με 1 έως 749 εργαζομένους, καταγράφει διαφορετικά επίπεδα ενσωμάτωσης των τεχνολογιών αυτών. Ειδικότερα, το 12% των επιχειρήσεων κάνει εκτεταμένη χρήση, ενώ το 30% τις χρησιμοποιεί σε περιορισμένη κλίμακα ή σε δοκιμαστικό στάδιο. Παράλληλα, το 21% των εταιρειών προγραμματίζει την υιοθέτησή τους, ενώ το 35% δηλώνει ότι δεν τις χρησιμοποιεί ούτε σκοπεύει να το πράξει στο άμεσο μέλλον.
Το μέγεθος της επιχείρησης αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την υιοθέτηση των τεχνολογιών. Η χρήση αυξάνεται από το 41% στις μικρότερες επιχειρήσεις (με λιγότερους από 10 εργαζομένους) έως το 64% στις μεγαλύτερες (με 250–749 εργαζομένους). Οι αλγόριθμοι αξιοποιούνται κυρίως για την εξυπηρέτηση πελατών (47%), την παρακολούθηση της απόδοσης και της παραγωγικότητας (36%) και τον προγραμματισμό εργασιών και προσωπικού (30%). Αντιθέτως, η χρήση τους είναι περιορισμένη σε θέματα προσλήψεων και αξιολόγησης υποψηφίων (11%), καθώς και σε αποφάσεις για προαγωγές ή απολύσεις (9%).
Ο ρόλος του ανθρώπινου παράγοντα
Παρά την τεχνολογική πρόοδο, η ανθρώπινη παρέμβαση παραμένει κυρίαρχη στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Στο 52% των περιπτώσεων, τα συστήματα περιορίζονται στη διατύπωση προτάσεων, ενώ η τελική απόφαση ανήκει στον άνθρωπο. Σε ποσοστό 38%, οι αποφάσεις λαμβάνονται εξ ολοκλήρου από ανθρώπους χωρίς καμία εμπλοκή της τεχνητής νοημοσύνης. Μόλις το 2% των επιχειρήσεων εφαρμόζει πλήρως αυτοματοποιημένες διαδικασίες, ενώ το 7% επιτρέπει στα συστήματα να αποφασίζουν, διατηρώντας όμως τη δυνατότητα ανθρώπινης επανεξέτασης σε περίπτωση παραπόνου.
Εμπόδια και προσδοκίες στην Ελλάδα
Η έρευνα αναδεικνύει σημαντικές προκλήσεις που φρενάρουν την ευρύτερη υιοθέτηση των τεχνολογιών. Το 50% των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων εντοπίζει ως κύρια εμπόδια το υψηλό επενδυτικό κόστος, το 49% την κανονιστική αβεβαιότητα και το 48% την έλλειψη εσωτερικής τεχνογνωσίας. Στην Ελλάδα, τα ποσοστά αυτά είναι αισθητά υψηλότερα, καθώς το 63% των επιχειρήσεων αναφέρει το κόστος επένδυσης και την αβεβαιότητα για το κανονιστικό πλαίσιο ως σημαντικές δυσκολίες.
Παρά τα εμπόδια, οι ελληνικές επιχειρήσεις παρουσιάζουν υψηλές προσδοκίες. Το 51% εμπιστεύεται την τεχνητή νοημοσύνη για την υποστήριξη αποφάσεων προσωπικού, ποσοστό υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (44%). Επιπλέον, το 85% όσων χρησιμοποιούν ή σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν τέτοια εργαλεία αναμένει θετική επίδραση στην ποιότητα της εργασίας, ενώ το 71% καταγράφει θετική αντίδραση από την πλευρά των εργαζομένων, ποσοστό που κατατάσσει τη χώρα μεταξύ των υψηλότερων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των εργαζομένων, οι διοικήσεις θεωρούν απαραίτητη τη δυνατότητα ανθρώπινης επανεξέτασης των αποφάσεων (34%), την απόδειξη της αξιοπιστίας των συστημάτων (33%) και την εντατική εκπαίδευση του προσωπικού (30%).